Łaziska Górne - portal miejski Laziska.com.pl

Wiadomości z Łazisk Górnych

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości

  • Dodano: 2020-08-03 10:00, aktualizacja: 2020-08-04 10:16

Na czym polega wywłaszczenie nieruchomości?

Właściciele nieruchomości zlokalizowanych na terenach przeznaczonych na inwestycje drogowe muszą liczyć się z tym, że zostaną wywłaszczeni. Czym właściwie jest wywłaszczenie? Do kiedy może do niego dojść? Na czym polega wywłaszczenie nieruchomości na mocy decyzji ZRID?

Czym jest wywłaszczenie?

Wywłaszczenie nieruchomości regulowane jest przez Ustawę z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z jej zapisami (art. 112) wywłaszczenie polega na pozbawieniu albo ograniczeniu prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości. Podstawą do jej przeprowadzenia jest odpowiednia decyzja administracyjna. Do wywłaszczenia może dojść w sytuacji, kiedy cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Takim przypadkiem jest realizacja inwestycji drogowej, gdzie podstawą wywłaszczenia jest decyzja ZRID.

Co jest celem publicznym?

Skoro nieruchomość może zostać wywłaszczona z powodu konieczności realizacji celu publicznego, warto zastanowić się co właściwie może być takim celem. Mówiąc wprost: realizacja jakiej inwestycji może być podstawą do wywłaszczenia nieruchomości? Katalog celów publicznych został określony w art. 6 Ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wśród dziesięciu punktów celami publicznymi są m.in.:

  • Wydzielenie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji;

  • budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń;

  • budowa i utrzymywanie publicznych urządzeń służących do zaopatrzenia ludności w wodę, gromadzenia, przesyłania, oczyszczania i odprowadzania ścieków oraz odzysku i unieszkodliwiania odpadów, w tym ich składowania;

  • budowa oraz utrzymywanie obiektów i urządzeń służących ochronie środowiska, zbiorników i innych urządzeń wodnych służących zaopatrzeniu w wodę, regulacji przepływów i ochronie przed powodzią, a także regulacja i utrzymywanie wód oraz urządzeń melioracji wodnych, będących własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego;

  • budowa i utrzymywanie pomieszczeń dla urzędów organów władzy, administracji, sądów i prokuratur, uczelni publicznych, federacji podmiotów systemu szkolnictwa wyższego i nauki, szkół publicznych, państwowych lub samorządowych instytucji kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, a także publicznych: obiektów ochrony zdrowia, przedszkoli, domów opieki społecznej, placówek opiekuńczo-wychowawczych, obiektów sportowych.

Jak widać, cel publiczny, jakim jest realizacja inwestycji drogowej został wymieniony w ustawie w pierwszej kolejności. Poza tym tzw. specustawa drogowa, czyli Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych nadaje tego rodzaju inwestycjom szczególnego znaczenia.

Co podlega wywłaszczeniu?

Pojęcie nieruchomości w kontekście wywłaszczenia jest dość ogólne. Dotyczy ono nie tylko gruntów, ale również budynków zlokalizowanych na gruntach przeznaczonych na cele publiczne. Niekiedy przeznaczenie danej lokalizacji na takie cele określone jest w planie zagospodarowania przestrzennego. Jednak w przypadku realizacji inwestycji drogowych zapisy planu zagospodarowania przestrzennego nie mają zastosowania. Brak uwzględnienia w nim danej inwestycji drogowej nie jest podstawą do podważenia wydanej decyzji ZRID. Poza tym wywłaszczeniu podlegają również nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.

Co istotne, wywłaszczenie może dotyczyć zarówno całej nieruchomości, jak też tylko jej części. Jeśli w tym drugim przypadku pozostała część nieruchomości nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania, jej właściciel ma prawo żądać jej wykupu przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego.

Wywłaszczenie a odszkodowanie

Właściciel nieruchomości podlegającej wywłaszczeniu nie ma realnej możliwości wyrażenia sprzeciwu wobec wydanej decyzji, o ile ta została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wprawdzie przysługuje mu prawo do odwołania, jednak to będzie skuteczne tylko w sytuacji stwierdzenia naruszenia prawa. W przypadku inwestycji drogowych wskazanie takiego naruszenia jest z reguły niemożliwe. Tego rodzaju inwestycje są zaplanowane ze szczególną dbałością o kwestie prawne. Nie oznacza to jednak, że wywłaszczeni pozostają z niczym. Za wywłaszczoną nieruchomość należy im się odszkodowanie. Jednak jego wysokość nie zawsze jest adekwatna do wartości utraconej nieruchomości. Dlatego warto śledzić postępowanie ustalające jego wysokość, a w przypadku nieprawidłowości (np. w wycenie nieruchomości, w opieszałości organu) podejmować odpowiednie kroki prawne. Walcząc o odszkodowanie, warto skorzystać ze wsparcia doświadczonej kancelarii prawnej. A informacje na temat swoich praw należy pozyskiwać wyłącznie z wiarygodnych źródeł.

Patron merytoryczny artykułu:

INLEGIS Kancelarie Prawne

ul. Podwale 83/7

50-414 Wrocław

tel. (71) 729 21 50

Inlegis.pl

Dodaj komentarz

Wyrażam zgodę na publikację postu w formie komentarza zgodnie z obowiązującym Regulaminem.

powiadamiaj o odpowiedziach na komentarz.

dodaj mój adres do newslettera.

Więcej informacji na temat przysługujących Państwu praw zawarliśmy w Polityce Prywatności.